Płatnik VAT – kto musi, kto chce, komu się opłaca?

Podatki są zmorą niemal każdego, nie tylko dla osób prowadzących własną działalność gospodarczą. Nasz system fiskalny nie jest ani prosty, ani przejrzysty, ani przyjazny, a w dodatku zawsze wiąże się z uszczuplaniem naszych dochodów. Niestety, nie da się ich uniknąć, więc najlepszym rozwiązaniem jest poznać je na tyle, aby wybrać dla siebie najkorzystniejszą formę ich rozliczania.     

Z artykułu Jaką formę rozliczenia z fiskusem wybrać dla działalności gospodarczej już wiesz, co może być dla ciebie najkorzystniejsze. Pozostaje jeszcze zupełnie inna, niezależna kwestia, czy i dlaczego zdecydować się na rejestrację jako płatnik VAT. To zupełnie inny podatek, i nie ma nic wspólnego z wybrana formą rozliczania dochodów z prowadzonej DG.

Na początek minimum teorii

VAT to podatek od wartości dodanej. Jest też nazywany podatkiem od towarów i usług PTU. W praktyce spotykasz się z nim biorąc do ręki dowolny paragon fiskalny – oprócz ceny zawsze jest tam wyszczególniona stawka i kwota podatku.

Mechanizm działania najlepiej pokazać na przykładzie:     

Wyobraź sobie, że prowadzisz DG polegająca na ozdobnym zawiązywaniu kokardek. Kupiłaś prostą wstążkę, zapłaciłaś za nią 2zł +0,46zł VAT= 2,46zł. Swoją pracę wyceniasz na 1zł. Będąc podatnikiem VAT – do ustalenia wysokości ceny końcowej przyjmujesz kwotę bez podatku czyli 2zł + 1zł (twój dochód) = 3zł. Jest to jednak tylko cena netto – musisz do tego doliczyć podatek i w końcowym rachunku twoja kokardka będzie kosztowała 3zł +23% z 3zł = 3,69zł. Twoim kosztem będzie tu kwota netto czyli 2zł, ale oprócz tego musisz też rozliczyć VAT. Od VAT-u „sprzedanego” odejmujesz VAT „kupiony” czyli 0,69zł – 0,46zł=0,23zł – tyle musisz oddać fiskusowi w ramach rozliczenia VAT.     
Jeżeli nie jesteś podatnikiem VAT, twoje rozliczenia będą wyglądać inaczej. Nie płacisz i nie odliczasz VAT-u. Do kosztu wstążki dodajesz swoją złotówkę, nie musisz doliczać podatku: 2,46zł +1zł=3,46zł. Twoja cena końcowa będzie niższa, więc z pewnością będziesz bardziej konkurencyjna, ale musisz spojrzeć na swoje rozliczenia w szerszym kontekście. Jeżeli rozliczasz się na zasadach ogólnych lub płacisz podatek liniowy – to wyższe koszty spowodują, że będziesz miała mniejsze dochody. Nie mogąc odliczyć zapłaconego podatku VAT czyli 23%, zmniejszasz podstawę opodatkowania, od której płacisz tylko 18% lub 19%. Stosując ryczałt ewidencjonowany lub kartę podatkową – zwiększasz w ten sposób kwotę przychodu, więc płacisz większy podatek od dochodów, ale szybciej możesz się zbliżyć do granicy, powyżej której nie będziesz już mogła się w ten sposób rozliczać. Poza tym – masz wysokie koszty, pomniejszające twój zysk. Jako płatnik VAT – możesz pomniejszyć te koszty odzyskując VAT.     

Kluczową sprawą jest tu jednak to, kto kupuje towary czy usługi do Ciebie. Jeżeli końcowymi odbiorcami są głównie osoby fizyczne – liczy się cena końcowa, a nie jej elementy składowe. W przypadku gdy twoimi klientami są inne firmy – kwestia odliczenia podatku VAT jest istotna. Dla innych płatników VAT będziesz konkurencyjna tylko wtedy, gdy będą mogli obniżyć VAT płacony przez siebie.    

Nie ma tu uniwersalnego rozwiązania – musisz sama przeliczyć wszystkie warianty, opierając się o dotyczące cię szczegóły. Dopiero wówczas podejmij decyzję. Oczywiście pod warunkiem, że prowadzona przez ciebie działalność gospodarcza pozwala ci na taki wybór.

Przy prowadzeniu działalności gospodarczej zwolnienie z obowiązku bycia czynnym płatnikiem VAT jest przywilejem dostępnym po spełnieniu określonych warunków:

- roczna wartość sprzedaży nie przekroczyła kwoty 150 000zł. Jeżeli rozpoczynasz działalność w trakcie roku – limitem staje się kwota proporcjonalne do ilości dni pozostałych do zakończenia roku;

- prowadzona DG nie dotyczy:

  • importu towarów i usług, wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, dostawy towarów lub usług, dla których podatnikiem jest nabywca
  • dokonujących dostaw wyrobów zawierających metale szlachetne lub
  • opodatkowanych podatkiem akcyzowym
  • świadczenia usług prawniczych
  • usług w zakresie doradztwa
  • usług jubilerskich

- siedziba DG jest zlokalizowana na terenie kraju

Rejestracji jako podatnik VAT dokonuje się poprzez złożenie w Urzędzie Skarbowym druku VAT-R. Nie trzeba tego robić od razu przy zakładaniu DG, ale koniecznie – przed wystawieniem pierwszej faktury VAT. Planując współprace z firmami z innych krajów UE – w tym samym druku zaznacz od razu rejestrację unijnego płatnika VAT. Różnica jest niewielka – do twojego własnego numeru VAT dochodzą na początku literki PL.     

Obowiązkowe  jest także prowadzenie osobnych rejestrów sprzedaży oraz zakupów VAT oraz składanie miesięcznych lub kwartalnych rozliczeń VAT (formularz VAT-7 lub VAT-7K). Jeżeli wynikająca z rejestru zakupów wartość podatku przewyższa kwotę VAT należnego – możesz w rozliczeniu wystąpić o zwrot różnicy lub przenieść ją na kolejny okres rozliczeniowy. Może być to istotne jeżeli na samym starcie dokonujesz zakupów inwestycyjnych czyli masz duże wydatki, a przychody jeszcze mizerne. Podstawą do uzyskania takiego zwrotu jest zapłacenie wszystkich otrzymanych faktur. Obowiązuje tu także niepisana, ale w praktyce często stosowana zasada: nowa firma występująca o zwrot VAT – wzywamy na kontrolę. Jeżeli wszystkie dokumenty masz uporządkowane – nie ma się jednak czego bać. Gdy okaże się, że coś robisz źle – to też lepiej wiedzieć to na początku i nie powielać błędu.

Marzanna Szulta

blog comments powered by Disqus

Dla Ciebie

W tej chwili na forum: 1060 osób

(gości: 763, użytkowników: 297)

BabyBoom.pl/Polecamy/

Nowość w BabyBoom! Miejsca przyjazne rodzinie. Pomóż nam ocenić istniejące i dodać nowe!